استابلایزر (Stabilizer)
“استابلایزر”, دستگاهیست که برای حفاظت از وسایل و تجهیزات حساس مانند کامپیوتر ها و تلوزیون و یخچال و . . . یک ولتاژ ثابت فراهم می کند. در کل هر وسیله ای که از برق به عنوان منبع نیرو استفاده کند و به نواسانات برق و امواج شدید حساس باشد نیاز به یک استابلایزر دارد.
اهمیت استابلایزر چیست؟
در خیلی از نواحی مسکونی, برق شهری میتواند بسیار بی ثبات باشد.
ولتاژ ورودی ممکن است افت کند یا بیش از سطح امن بالا رود. که هر دو جزء نوسانات مخرب به حساب می ایند.
این نوع نوسانات مخرب برق شهری میتوانند:
- به تجهیزات الکتریکی مهم و حساس اسیب شدید بزنند
- باعث از کار افتادن سیستم های حیاتی مانند یخچال دارو, سرور ها و یا دیتا سنتر ها(مراکز داده های حیاتی) بشوند
- طول عمر ماشین های صنعتی و دستگاه های الکترونیکی گران قیمت را پایین بیاورند
طرز کار استابلایزر
این دستگاه به طور دقیق تر, الکتریسته ورودی در دستگاه های شما را در حد امن و ثابت نگه می دارد.
این موضوع اهمیت فراوانی دارد زیرا در بسیاری از مناطق مسکونی , برق شهری که خانه و تجهیزات و وسایل شما را تغذیه میکند معمولا ثابت نیست و نواسانات مخربی دارد. این نواسانات مخریب میتوانند از حد امن بالاتر(overvoltage / اوور ولتاژ) یا پایین تر(undervoltage / آندر ولتاژ) بروند.
هر دو مورد به تجهیزات و وسایل شما اسیب خواهند زد یا کارکرد انها را مختل مخواهند کرد.
استابلایزر مانند یک نگهبان یا سپر برای وسایل عمل میکند.
این دستگاه به طور مداوم ولتاژ ورودی را برسی و مشاهده میکند.
اگر ولتاژ از حد امن بالاتر یا پایین تر برود, از دید استابلایزر مانند یک تخلف دیده می شود و انرا دوباره به حد امن باز میگرداند و بعد, ولتاژ تثبیت شده را به وسایل شما ارسال میکند.
این عمل کاملا به صورت اتوماتیک انجام می شود و بعد از نصب هیچ نیازی به انجام مراحل دیگری نیست و تجهیزات شما امن هستند.
لوازم و قطعاتی که معمولا در استابلایزر ها یافت می شوند:
1.ترانس(transformer) که ولتاژ را تنظیم میکند.
2.مدار کنترل(control circuit) که به صورت تمام وقت و مداوم در حال انداره گیری ولتاژ ورودی و خروجی است.
3.نوعی سیستم تعویض(رله ای, موتوری یا الکترونیکی) که اصلاحات ولتاژ ورودی و تنظیم ان به صورت امن را انجام میدهد.
خلاصه طرز کار:
استابلایزر مانند یک “بادی گارد” برای لوارم برقی شماست که از امنیت تجهیزات شما اطمینان حاصل میکند.
موارد استفاده
- وسایل الکتریکی خانه مانند یخچال, تلویزیون و کولر و ...
- تجهیزات پزشکی
- دیتا سنتر ها و سرور خانه ها
- ماشین الات صنعتی( که معمولا در کارخانه جات به کار میروند )
- سیستم های UPS( سیستم برق اضطراری)
انواع استابلایزر
- رله ای(Relay):
از تقویت گر های الکترو-مکانیکی (electromechanical relays) برای حرکت قطعات مکانیکی و در نتیجه تنظیم ولتاژ استفاده میکنند.
اقتصادی اما زمان پاسخگویی بیشتر. - سروو موتوری(Servo Controlled):
معقول تر, از موتور و حسگر(سنسور) استفاده میکنند تا قطعات داخل دستگاه را حرکت دهند.
قیمت ان به طور میانگین از مدل رله ای بیشتر و از مدل استاتیک کم تر است. - استاتیک(Static):
این مدل قطعات متحرک ندارد و در کل سریع تر و پر بازده تر اند.
به علت عدم حضور قطعات مکانی بر خلاف دو مدل رله ای و سروو موتوری , این مدل از استابلایزر ها به صورت ساکت عمل میکند
از قطعات ثابت استفاده میکند.
درون سیستم های UPS:
- قبل از ورودی UPS برای کاهش اسیب به باتری های گران قیمت و حساس سیستم عامل UPS : در اکثر UPS ها توسط شرکت سازنده انها به کار میرود.
- درصورتی که UPS از این تکنولوژی برخوردار نباشد(که در اکثر مواقع اینگونه نمی باشد) از خروجی استابلایزر به ورودی UPS متصل میگردد تا ولتاژ و جریان نا امن و بی ثبات به سیستم گران بهای UPS نرسد.
